Ben je net gestart met je opleiding en twijfel je nu of je de juiste opleiding gekozen hebt? Geen paniek! Hoe vervelend ook, twijfel hoort bij het leven. Het is heel normaal dat dat ook gebeurt nu je net met je studie bent gestart. Maar: hoe normaal ook… twijfel is niet fijn. Het kan je gestrest of onzeker maken of zelfs een gevoel van falen opleveren. Het is waarschijnlijk niet wat je hoopte toen begon met de opleiding. In dit artikel helpen we je grip op je twijfels te krijgen, zodat je de vraag die voor je ligt kunt beantwoorden: stoppen of doorgaan?

Je bent niet de enige

Google maar eens op het woord ‘studiekeuzestress’… en je ziet dat je niet de enige bent die worstelt met een studiekeuze. Het maken vaneen toekomstkeuze is voor veel jongeren een lastige klus. Hoe komt dat?

Veel studiekiezers hebben last van fear of better options (fobo). Het aanbod van opleidingen is overweldigend groot. Je kiest 1 opleiding, maar 2999 andere opleidingen niet. Je blijft misschien altijd het gevoel gevoel houden dat de perfecte optie ertussen moet zitten.
Bovendien kunnen onze hersenen deze enorme hoeveelheid keuzes helemaal niet aan! Ze kunnen simpelweg niet het verschil zien tussen de opties. Je maakt vaak op jonge leeftijd een studiekeuze. Terwijl je hersenen dan nog volop in ontwikkeling zijn.

Op social media lijkt het soms alsof iedereen weet wat hij doet. Er is weinig ruimte voor twijfel of onzekerheid. Dit kan ervoor zorgen dat je druk voelt om de juiste keuze te maken. Zeker als je het gevoel hebt dat de hele wereld mee kijkt. Want wat zal ‘men’ bijvoorbeeld vinden van jouw beslissing om te stoppen met de studie waar je eerder dit jaar nog zo vol enthousiasme over berichtte?

En nu?

Besluiten of je door wilt gaan met je opleiding, of dat je wilt stoppen, is geen magie. Aan de ene kant lastig, want het zou toch fijnzijn als je op een of andere manier zeker weet wat je moest doen. Aan de andere kant fijn: je hebt namelijk grip op het proces. Als je keuzes maakt, doorloopje eigenlijk altijd de volgende fases:

Stap 1: Besef ‘ik moet kiezen’
?
Stap 2: Accepteren van keuzeonzekerheid
?
Stap 3: Informatie verzamelen

?Deze stap gaat over het verzamelen van informatie: over jezelf: wat zijn jouw kwaliteiten?
Welke acties heb je uitgevoerd? Om informatie te verzamelen over je kwaliteiten, waarden (wat vind je belangrijk?), interesses en manier van leren.

?Stap 4: Kritisch kijken en vergelijken: waar word ik blij van?
?
?Hoe heb je onderzoek gedaan naar opleidingen die jou interessant leken?

Denk aan: online onderzoek, in gesprek gaan met je decaan, open dagen bezoeken, proefstuderen, een meeloopdag doen, studenten docenten spreken, lesmateriaal bekijken…

Na verloop van tijd ontdek je een aantal opleidingen die je interessant vindt. Was dat bij jou ook zo? Uit welke opleidingen bestond die selectie?
Hoe heb je deze opleidingen met elkaar vergeleken? Weet je nog wat jouw kritische kanttekeningen waren bij de opleiding die je uiteindelijk hebt gekozen?

Stap 5: Beslissen

Wanneer nam je de beslissing voor deze opleiding?
Hoe voelde je je daarbij?
Wat gaf voor jou de doorslag?
Hebben anderen in jouw omgeving invloed gehad op jouw keuze?

Stap 6. Uitvoeren

Hoe heb je je voorbereid op het studeren aan je vervolgopleiding?
Welke verschillen zijn je opgevallen met de middelbare school? Was je hierdoor verrast?
Hoe omschrijf je jouw start aan de opleiding?

Dip of Stop?

Als je je twijfels in kaart gebracht hebt, kun je ontdekken ofer sprake is van een studie dip of een studiestop. Het is een dip als jouw twijfels op te lossen zijn of als je een manier kunt vinden om ermee om te gaan. Een dip is tijdelijk. Naar schatting krijgt ongeveer 1 op de 4 studenten te maken met een studiedip. Voor veel studenten hoort het er dus bij en gaat het weer over.

S?toppen? Ga in gesprek

Stel, je komt erachter dat je wilt stoppen met je studie. Een valkuil is om dan te denken: ik ga het nu helemaal anders doen. Je kiest dan misschien voor een studie in een totaal andere richting. Maar, misschien lag het wel helemaal niet aan de studie dat je niet op je plek zat. Misschien waren het specifieke omstandigheden die zorgden dat het nu even niet goed lukte. Daarom raden we je aan in gesprek te gaan over jouw beslissing, bijvoorbeeld met de studieloopbaanbegeleider, studiekeuzeadviseur of decaan van je opleiding. Zij hebben veel ervaring met jouw vraagstuk en kunnen je hierin begeleiden en meedenken met mogelijkheden. Bovendien kan het delen van twijfels enorm opluchten!

Als je stopt, moet je ook een aantal praktische zaken gaan regelen:

• Je moet je uitschrijven bij de onderwijsinstelling. Dit doe je via studielink (hbo en wo) of bij de opleiding zelf (mbo).

• Zet je studiefinanciering stop. Geef de datum van uitschrijving door aan DUO.

• Zet je OV stop. Dit kun je doen bij de ophaalautomaat. Doe dit op tijd anders kan het je veel geld kosten.

What’s next?

Als je het stoppen met je opleiding een plek hebt gegeven, kun je daarna weer vooruit gaan kijken. Wil je weer studeren? Hoe ga je een opleiding kiezen die bij je past?

Je kunt de fases van het keuzeproces weer als leidraad nemen voor jouw onderzoek. Het opdoen van ervaringen is ontzettend belangrijk bij het maken van keuzes zoals een studiekeuze. Geef jezelf dus de tijd en ruimte om dingen uit te proberen.

Je kan het!

Dit artikel verscheen ook op de website van Ouders Online.

Iedere studiekiezer (en iedere ouder…) weet het: 1 mei is de aanmelddeadline als je komend schooljaar wilt starten met een opleiding aan een hogeschool of universiteit in Nederland. Waarom is er eigenlijk voor die datum gekozen? En wat gebeurt er als je je later aanmeldt? De meeste open dagen zitten er alweer op. Jouw zoon of dochter heeft misschien wel bij meerdere hogescholen of universiteiten een kijkje genomen en informatie gekregen over verschillende studies. Nu komt het volgende moment; de inschrijving voor een studie. Ik vertel je vier dingen die je (misschien) nog niet wist over de aanmelddeadline van 1 mei.

Wist je dat…

1. Tijdig aanmelden de studie-uitval zou moeten voorkomen?
Voor alle bacheloropleidingen zonder numerus fixus geldt een landelijke aanmelddeadline, namelijk 1 mei. Waarom er voor deze datum gekozen is? Nederland kampt al jaren met een hoog aantal studie-uitvallers. Zo’n 30% van de hbo-studenten en 20% van de wo-studenten kiest ‘verkeerd’, met uitval als gevolg. Door de aanmelddeadline te vervroegen, worden studiekiezers gestimuleerd tijdig met hun studiekeuze aan de slag te gaan.

Om de studiekiezer te stimuleren tijdig maar ook bewust een studie te kiezen, heeft de overheid in 2014 de studiekeuzecheck in het leven geroepen. De studiekeuzecheck wordt ook wel ‘matching’ genoemd. Het woord verraadt al welke vraag centraal staat: in hoeverre is er een match tussen de studiekiezer en de opleiding? Hoe opleidingen deze check invullen mogen zij zelf bepalen, veel opleidingen stellen deelname zelfs verplicht. Wat kan je kind verwachten? Denk bijvoorbeeld aan een motivatiegesprek, een online vragenlijst of een dag proefstuderen. Mogelijk geeft de opleiding de student een advies mee, waarin zij aangeven in hoeverre zij denken dat je kind op zijn plek zal zijn bij deze opleiding. Dit advies is niet bindend.

De activiteiten binnen de studiekeuzecheck zijn erop gericht de studiekeizer een realistisch beeld te bieden van de opleiding en stil te laten staan bij zijn eigen motivatie: zo kan je kind nog beter bepalen of de studie bij hem of haar past, handig!

2. Jouw kind zich voor 4 studies mag aanmelden?

Inschrijven gebeurt via Studielink, hiervoor gebruikt je kind zijn eigen DigiD. Je mag je voor maximaal 4 studies tegelijk aanmelden. Wanneer je je voor 1 mei hebt aangemeld in Studielink voor meerdere studies, heb je daarna nog de tijd om je definitieve keuze te maken. Je kan aanmeldingen namelijk nog intrekken of zelfs een nieuwe aanmelding doen. Dat geeft ruimte om je opties (verder) te onderzoeken. Ga in gesprek met studenten en docenten, bezoek spontaan een studie of meld je aan voor een meeloopdag. Twijfel je nog heel erg? Meld je in ieder geval voor 1 mei aan!

3. Dat na 1 mei aanmelden kan inhouden dat de opleiding je niet toelaat?

Als je aan de toelatingseisen voldoet en je je voor 1 mei aanmeldt, word je sowieso aangenomen. (Ook als er sprake is van een negatief advies naar aanleiding van de studiekeuzecheck.) 1 mei wordt vaak als harde deadline gehanteerd: schrijf je je pas na 1 mei in, dan is de kans groot dat een opleiding je weigert. Zorg dat je dat risico niet loopt en meld je op tijd aan.

4. Het aanmeldingsproces nog niet klaar is na 1 mei?

Hoe het aanmeldingsproces eruitziet, hangt af van de gekozen opleiding. Er volgt in veel gevallen een studiekeuzecheck, om te checken of je een passende studiekeuze maakt. Twijfel je na de studiekeuzecheck of de studie wel bij je past? Geen nood! Bespreek de twijfels met mensen om je heen en onderzoek eventuele andere opties. Kom je er niet uit? Zoek hulp!

Dit artikel verscheen ook op de website van Ouders Online.

Zelfdiscipline, een feestje overslaan en jezelf het weekend opsluiten om te blokken voor de tentamenweek. Studeren is hard werken. Maar, gelukkig zijn er ook andere tips om de overstap van het voortgezet- naar hoger onderwijs zonder al teveel problemen te laten verlopen. Bianca van der Molen (docent hbo), Quirine Muller en Nienke Fabriek (eerstejaars studenten) zetten de belangrijkste tips op een rij.

Tip 1: Zorg dat je een realistisch beeld hebt
Omdat het hbo zo anders is, is het goed dat je je alvast hebt verdiept in wat je kunt verwachten. Er zijn verschillende manieren om een goed beeld te krijgen van de studie. Scholen hebben je daar een handje bij geholpen door open dagen en meeloopdagen te organiseren en vaak kun je ook proefstuderen. Door zowel studenten als docenten wordt een meeloopdag of proefstuderen aangeraden boven een open dag. ‘Je kunt op deze manier meer zien hoe een dag op deze opleiding eruit ziet en je kunt al je vragen stellen.’ Zelf kun je ook nog initiatief nemen om een realistisch beeld van de studie en school te krijgen om je beter voor te bereiden. Spreek studenten aan en vraag hoe zij het ervaren, kijk een online hoorcollege, snuffel alvast door de boeken die je tijdens je studie leest of houd een interview met een student die jouw studie doet.

Tip 2: Doe wat je echt leuk vindt!
De perfecte studie bestaat niet, er zullen altijd vakken zijn die je niet heel leuk vindt. Het is belangrijk om naar het grote plaatje te kijken. Quirine zegt: ‘Ik heb mijn studie heel bewust gekozen, ik doe wat ik leuk vind. Natuurlijk zitten er altijd dingen tussen die niet je ding zijn, maar dat vind ik dan minder erg om mee bezig te zijn.’

Tip 3: Verdiep je alvast in het werkveld
Bianca geeft aan dat ook een kijkje in het werkveld belangrijk is, zodat je weet waar je met je studie naartoe kunt werken. Op de website van je opleiding staat welke je beroepen kunt uitvoeren nadat je de studie hebt afgerond. Onderzoek of deze beroepen je aanspreken door interviews te houden of een dagje mee te lopen met professionals. Bianca benoemt ook dat sommige opleidingen een matige aansluiting op de arbeidsmarkt hebben, ‘dat is ook belangrijk om te weten.’

Tip 4: Zorg ervoor dat je er klaar voor bent
Quirine heeft zelf een tussenjaar gehad omdat ze er na de middelbare school tegenop zag om meteen te studeren. ‘Je gaat naar een nieuwe school, met nieuwe mensen en docenten en je moet op een nieuwe manier leren. Allemaal nieuwe dingen! Ik wilde even de tijd nemen om stil te staan bij wat je de afgelopen jaren hebt gedaan en wat je wil gaan doen. Veel vriendinnen die geen tussenjaar hebben gehad, hebben deze overstap dan ook als heftig ervaren. Als een tussenjaar geen mogelijkheid is, houd dan rekening met een periode waarin je kunt wennen aan het leven als student. Plan bijvoorbeeld iets minder diensten in bij je bijbaan, neem bewust tijd voor jezelf en zorg voor genoeg ontspanning!

Tip 5: Vraag om hulp bij ouderejaars
Een belangrijke tip is om ouderejaarsstudenten of een mentor om hulp te vragen. Zo heeft Quirine veel met studenten gepraat om te leren van hen: ‘Door te vragen hoe zij het hebben aangepakt, welke stof belangrijk is en hoe moeilijk het tentamen is, krijg je een goed beeld waar je op moet letten.’

Tip 6: Gebruik de vakbeschrijving
In de beschrijving van een vak staat belangrijke informatie die je overzicht geven over wat je gaat leren, de planning van colleges, deadlines van opdrachten. Neem deze beschrijving goed door en zet deze zaken in je agenda. Er staat ook in hoeveel tijd de meeste studenten thuis besteden aan een vak, dit is een goede inschatting hoe lang je ergens voor moet inplannen.

Tip 7: Zorg voor weinig afleiding
Nienke merkt dat ze het lastig vindt om haar concentratie vast te houden bij een lang college. Ze zorgt dan voor zo min mogelijk afleiding zegt ze. ‘Ik zorg ervoor dat ik mijn telefoon in mijn tas bewaar en ik maak aantekeningen op mijn laptop, soms met de slides van het college erbij’. Dit geldt natuurlijk ook voor tijdens het studeren.

Tip 8: Studeer op het moment dat je het scherpst bent
Ook geeft Nienke de tip dat als je gaat leren voor tentamens je dit moet doen op het moment dat je het scherpst bent. Voor haar is dat in de ochtend: ‘Dan ben ik het meest productief dus dan begin ik. Als ik mijn concentratie verlies, neem ik een korte pauze en ga ik daarna weer verder.’ Het is ook belangrijk om goed te slapen, eten en drinken van tevoren.

Tip 9: Studeer samen
Voor sommige studenten werkt het goed om samen met iemand te studeren bijvoorbeeld in de bibliotheek. Hulp vragen aan andere studenten of een ouder om stof te overhoren is ook een goed idee. Net als het maken van samenvattingen.

Tip 10: Ga naar alle colleges
Dat scheelt veel tijd tijdens het leren aangezien je alle stof al een keer hebt gehoord, je weet wat belangrijk is en wat je waarschijnlijk in het tentamen kunt verwachten en de docent legt de dingen goed uit.

Tip 11: Begin bij het begin
Nienke geeft ook een mooie tip om te beginnen aan dat super dikke boek, het lijkt voor de hand liggend maar toch vergeten veel studenten het: ‘Beginnen bij het begin. Als je het in stapjes doet, hoofdstuk voor hoofdstuk, dan kom je er vanzelf. Probeer de stof te verdelen en te plannen over meerdere dagen.’

Tip 12: Heb vertrouwen!
‘Je bent niet de eerste die gaat studeren! Het is veel anderen voor jou ook gelukt, dus ook jij kan het!’ Zo probeert Quirine te relativeren als ze ergens gestresst over raakt.

En die laatste tip is een belangrijke! Want als je je goed hebt voorbereid op je studie door een dagje mee te lopen, je bewust gaat plannen en leren én om hulp vraagt als je dat nodig hebt, dan staat er nog maar weinig in de weg om succesvol te studeren.

Dit artikel verscheen ook op de website van Ouders Online.

De overstap van het voortgezet- naar hoger onderwijs kan als lastig worden ervaren, zo blijkt bijvoorbeeld uit de uitvalcijfers. Hbo-docent Bianca van der Molen en eerstejaarsstudenten Quirine Muller en Nienke Fabriek vertellen over de grootste verschillen: ‘Je gaat naar een nieuwe school, met nieuwe mensen en je moet op een nieuwe manier leren, dat is best een grote stap! Wat zijn de grootste verschillen tussen het voortgezet onderwijs en het HBO? Loth van Intermijn vertelt je alles wat je wil weten.

Verschil 1: Eigen verantwoordelijkheid
Bianca van der Molen, hbo-docent aan de Pabo in Utrecht (Marnix Academie), ziet dat studenten in een paar maanden snel volwassen moeten worden door de verantwoordelijkheden die ze krijgen als ze gaan studeren. ‘Ze krijgen tentamens, stages, opdrachten en het gaat vaak over veel meer stof dan ze gewend zijn. Er is dan geen mentor meer die helpt met plannen’. Quirine, eerstejaarsstudent aan de Hogere Hotelschool herkent dit. ‘Op de middelbare school werd er gecontroleerd door docenten of je in de les bent en of je huiswerk hebt gemaakt, nu ben je daar zelf verantwoordelijk voor.’

Verschil 2: Leren studeren
‘Ik schrok enorm van al de boeken die ik voor me had liggen’ zegt Quirine. Voor Nienke, eerstejaarsstudent Leisure & Events Management was dit ook wennen: ‘Je moet vaak een heel boek leren voor je tentamen. Op de middelbare school was dit maar twee hoofstukken.’ Beide studenten geven aan dat ze op de middelbare school niet hebben geleerd hoe je efficiënt grote hoeveelheden stof moet leren en ook niet hoe je alle informatie moet opnemen tijdens de soms drie uur(!) durende colleges.

Verschil 3: Niet meer compenseren
Op het hbo wordt je kennis getoetst tijdens een tentamenweek, vergelijkbaar met de bekende toetsweek op de middelbare school. Het verschil is dat je voor je tentamen een voldoende moet halen, pas dan krijg je de studiepunten. Nienke vertelt: ‘Je kunt niet meer voor slechte cijfers compenseren. Als je een onvoldoende hebt op je tentamen, heb je daarna nog één herkansing, maar als je deze niet haalt moet je het hele vak opnieuw volgen.’ Studiepunten zijn belangrijk, veel opleidingen gebruiken een BSA (bindend studie advies) na het eerste jaar: als je onvoldoende studiepunten hebt, kan het zijn dat je de opleiding moet verlaten.

Verschil 4: Samenwerken met anderen
Naast het volgen van hoorcolleges volg je op veel HBO opleidingen ook werk- of projectgroepen, waarin je met een groepje medestudenten samenwerkt aan een praktijkopdracht. Het samenwerken gaat heel anders dan op de middelbare school zegt Nienke: ‘Op de middelbare school overlegden we gewoon via whatsapp, maar nu hebben we elke week een officiële vergadering. We maken van tevoren een agenda en alles wat we bespreken wordt genotuleerd.’ ‘Professioneel’ noemt Nienke het, ‘als je iets vergeet wordt je daar op afgerekend.’ Samenwerken doe je soms met mensen die heel anders zijn dan jij of die je niet goed kent, dat is erg leerzaam. ‘Soms ontstaan er conflicten en ook daar moet je zelfstandig uit zien te komen, in het ergste geval kun je naar je begeleider toestappen.’

Verschil 5: Even ‘Googelen’ mag niet meer
Er zijn nog meer nieuwe dingen die je moet leren. Quirine geeft als voorbeeld het schrijven van verslagen. ‘Op de middelbare school mocht je tot het profielwerkstuk gewoon Googelen naar informatie, nu moet je de informatie zien te vinden in honderden stukken wetenschappelijke literatuur, dat is echt lastig. Daarnaast moet je de bronnen die je in verslagen gebruikt ook vermelden, dat is heel precies werk.’ Quirine zegt: ‘Het is jammer dat ik bronvermelden niet al op de middelbare school geleerd heb, dan kon ik me nu meer met de inhoud bezig houden. Dat vind ik leuker en belangrijker!’

Het is goed om als aankomend student bewust te zijn van deze verschillen en je hier alvast op voor te bereiden. Door een realistisch beeld te hebben van de gekozen studie en wat er van je wordt verwacht kun je een stuk zekerder aan je studie beginnen. Ondanks de grote verschillen geven de studenten aan dat ze vertrouwen hebben. ‘Je bent niet de eerste die gaat studeren! Het is veel anderen voor jou ook gelukt, dus ook jij kan het!’ aldus Quirine.

Als je een vervolgopleiding kiest, zijn er verschillende niveaus waar je uit kunt kiezen. De vooropleiding die je hebt gevolgd, is van invloed op jouw keuzemogelijkheden. Vanuit de havo of het mbo stroom je in de meeste gevallen door naar een hogeschool, vanuit het vwo kun je kiezen tussen een hogeschool of een universiteit.

Het verschil tussen een opleiding en een studie?
Of je nu een mbo-, hbo- of universitaire opleiding volgt: tegenwoordig noemen we dit allemaal ‘studeren’.

Hbo
Een hbo-opleiding is een meer praktische opleiding die zich richt op een specifiek beroep. Er is vaak een duidelijke link tussen de theorie en de praktijk. Ook krijg je in het hbo al vroeg in je opleiding te maken met stages.

Universiteit
Een universitaire opleiding is meer theoretisch ingesteld. Je wordt in de meeste gevallen niet voor een specifiek beroep opgeleid. De onderwijsinstelling biedt meer vrijheid dan een hbo-opleiding en er wordt een grotere mate van eigen verantwoordelijkheid van je gevraagd. Een onderdeel van je opleiding is het doen van onderzoek.

De meeste mbo-opleidingen op niveau 4 duren drie jaar. Maar, sinds kort is het voor zeer gemotiveerde en ambitieuze studenten mogelijk om een mbo-opleiding in 1 of 2 jaar af te ronden. Let op: dit geldt slechts voor een beperkt aantal mbo-opleidingen. Deze opleidingen worden door de onderwijsinstellingen op maat gemaakt. Bij de selectie van studenten wordt gekeken naar je voorlopleiding en ervaringen en naar je motivatie.

Vol goede moed zijn er aan het begin van deze maand weer duizenden studenten met hun opleiding gestart. Dan is twijfel, onzekerheid of een gevoel van falen niet hetgeen waar je op hoopt. Toch krijgen veel studenten al vroeg in het collegejaar te maken met studiekeuzetwijfels. ‘Is dit het wel?’, ‘Had ik niet toch iets anders moeten kiezen?’. Hoe ga je met deze studiekeuzetwijfels om? Wanneer kies je voor stoppen? Wanneer is doorgaan een betere optie? En hoe kun je als ouder of professional begeleiden tijdens dit proces?

Twijfelen is normaal
Sterker nog: eigenlijk is het ontzettend wijs en dapper om af en toe eens te twijfelen aan de dingen die je doet. Dit betekent dat je reflecteert: je kijkt terug op keuzes die je eerder maakte. Wist je dat ongeveer 1 op de 4 studenten tijdens de studietijd te maken krijgt met een studiedip? Dat betekent dat je het even niet meer ziet zitten, minder gemotiveerd bent en twijfelt of je nog wel met het juiste bezig bent. Dat is niet erg, dat is heel normaal.

Ga op onderzoek uit
De zaak verandert natuurlijk als de twijfel lang blijft hangen en je gevoelens van stress, onzekerheid of falen gaat ervaren. Dan is het belangrijk om je twijfel serieus te gaan nemen en op onderzoek uit te gaan. Het onderzoeken van je opties (doorgaan of stoppen) vraagt om tijd en ruimte. Probeer dus te accepteren, hoe lastig dat ook is, dat je het nu even niet weet.

Hoe onderzoek je je verschillende opties? Probeer eerst je twijfels in kaart te brengen. Wat maakt dat je onzeker bent over jouw keuze? Waar ligt het aan? Probeer acties te koppelen aan je punten van twijfel. Twijfel je bijvoorbeeld over het beroepsperspectief van jouw opleiding? Ga in gesprek met een professional om een beter beeld te krijgen van het werkveld. Vind je de vakken die je nu volgt niet leuk? Onderzoek de inhoud en opzet van de vakken uit de volgende periodes.

Er is geen goed of fout
Grote beslissingen, zoals de studiekeuze, kun je niet alleen met je hoofd nemen. Er speelt meer mee dan enkel een lijst met voor- en nadelen. Je intuïtie speelt een grote rol. Vaak voel je wel wat je wilt. In dit geval: stoppen of doorgaan Dit is ook de reden dat testen, zoals studiekeuzetesten, vaak niet werken.

De verkeerde keuze bestaat niet. Of je een juiste beslissing hebt genomen, weet je pas als je het doet. En: iedere beslissing helpt je een stap verder in het leven.

Doe het samen
Betrek anderen bij je zoektocht en ga in gesprek over de twijfels. Er zijn vast mensen in jouw omgeving (ouders, familie of vrienden) die je hierbij willen helpen. Maak je twijfels ook kenbaar bij jouw studieloopbaanbegeleider, de studiekeuzeadviseur of de decaan van je opleiding. Hij of zij heeft veel ervaring met dit soort vraagstukken en kan je hier goed bij helpen. Het delen van twijfels kan opluchten en bovendien kunnen anderen jou helpen bij het nemen van de juiste beslissing.

Dit artikel verscheen eerder op de website van Ouders Online.

In september start het nieuwe collegejaar. Dat is voor veel studenten het startmoment van hun opleiding. Maar, voor enkele opleidingen is het mogelijk halverwege het collegejaar te starten. Op deze website vind je een overzicht van de hbo-opleidingen met een tweede instroommoment.

Als je een havo- of vwo-opleiding hebt afgerond, bestaat de kans dat je een hbo-opleiding gaat volgen. Wat is kenmerkend voor studeren aan het hbo? En wat zijn de grootste verschillen met het voortgezet onderwijs?

Van voortgezet onderwijs naar hbo: 5 verschillen
Een slimme meid is op haar toekomst voorbereid, uiteraard geldt dit ook voor de slimme jongen. In september zullen tienduizenden kersverse studenten aantreden in de collegezalen van het hoger onderwijs (hbo / universiteit). Na het vertrouwde klaslokaal van de middelbare school is dat even wennen.

De overstap van het voortgezet- naar hoger onderwijs kan als lastig worden ervaren, zo blijkt bijvoorbeeld uit de uitvalcijfers. Hbo-docent Bianca van der Molen en eerstejaarsstudenten Quirine Muller en Nienke Fabriek vertellen over de grootste verschillen: ‘Je gaat naar een nieuwe school, met nieuwe mensen en je moet op een nieuwe manier leren, dat is best een grote stap! Wat zijn de grootste verschillen tussen het voortgezet onderwijs en het HBO?

Verschil 1: Eigen verantwoordelijkheid
Bianca van der Molen, hbo-docent aan de Pabo in Utrecht (Marnix Academie), ziet dat studenten in een paar maanden snel volwassen moeten worden door de verantwoordelijkheden die ze krijgen als ze gaan studeren. ‘Ze krijgen tentamens, stages, opdrachten en het gaat vaak over veel meer stof dan ze gewend zijn. Er is dan geen mentor meer die helpt met plannen’. Quirine, eerstejaarsstudent aan de Hogere Hotelschool herkent dit. ‘Op de middelbare school werd er gecontroleerd door docenten of je in de les bent en of je huiswerk hebt gemaakt, nu ben je daar zelf verantwoordelijk voor.’

Verschil 2: Leren studeren
‘Ik schrok enorm van al de boeken die ik voor me had liggen’ zegt Quirine. Voor Nienke, eerstejaarsstudent Leisure & Events Management was dit ook wennen: ‘Je moet vaak een heel boek leren voor je tentamen. Op de middelbare school was dit maar twee hoofstukken.’ Beide studenten geven aan dat ze op de middelbare school niet hebben geleerd hoe je efficiënt grote hoeveelheden stof moet leren en ook niet hoe je alle informatie moet opnemen tijdens de soms drie uur(!) durende colleges.

Verschil 3: Niet meer compenseren
Op het hbo wordt je kennis getoetst tijdens een tentamenweek, vergelijkbaar met de bekende toetsweek op de middelbare school. Het verschil is dat je voor je tentamen een voldoende moet halen, pas dan krijg je de studiepunten. Nienke vertelt: ‘Je kunt niet meer voor slechte cijfers compenseren. Als je een onvoldoende hebt op je tentamen, heb je daarna nog één herkansing, maar als je deze niet haalt moet je het hele vak opnieuw volgen.’ Studiepunten zijn belangrijk, veel opleidingen gebruiken een BSA (bindend studie advies) na het eerste jaar: als je onvoldoende studiepunten hebt, kan het zijn dat je de opleiding moet verlaten.

Verschil 4: Samenwerken met anderen
Naast het volgen van hoorcolleges volg je op veel HBO opleidingen ook werk- of projectgroepen, waarin je met een groepje medestudenten samenwerkt aan een praktijkopdracht. Het samenwerken gaat heel anders dan op de middelbare school zegt Nienke: ‘Op de middelbare school overlegden we gewoon via whatsapp, maar nu hebben we elke week een officiële vergadering. We maken van tevoren een agenda en alles wat we bespreken wordt genotuleerd.’ ‘Professioneel’ noemt Nienke het, ‘als je iets vergeet wordt je daar op afgerekend.’ Samenwerken doe je soms met mensen die heel anders zijn dan jij of die je niet goed kent, dat is erg leerzaam. ‘Soms ontstaan er conflicten en ook daar moet je zelfstandig uit zien te komen, in het ergste geval kun je naar je begeleider toestappen.’

Verschil 5: Even ‘Googelen’ mag niet meer
Er zijn nog meer nieuwe dingen die je moet leren. Quirine geeft als voorbeeld het schrijven van verslagen. ‘Op de middelbare school mocht je tot het profielwerkstuk gewoon Googelen naar informatie, nu moet je de informatie zien te vinden in honderden stukken wetenschappelijke literatuur, dat is echt lastig. Daarnaast moet je de bronnen die je in verslagen gebruikt ook vermelden, dat is heel precies werk.’ Quirine zegt: ‘Het is jammer dat ik bronvermelden niet al op de middelbare school geleerd heb, dan kon ik me nu meer met de inhoud bezig houden. Dat vind ik leuker en belangrijker!’

Het is goed om als aankomend student bewust te zijn van deze verschillen en je hier alvast op voor te bereiden. Door een realistisch beeld te hebben van de gekozen studie en wat er van je wordt verwacht kun je een stuk zekerder aan je studie beginnen. Ondanks de grote verschillen geven de studenten aan dat ze vertrouwen hebben. ‘Je bent niet de eerste die gaat studeren! Het is veel anderen voor jou ook gelukt, dus ook jij kan het!’ aldus Quirine.

Dit artikel verscheen eerder op de website van Ouders Online.

Stel, je bent in september enthousiast begonnen met een studie, maar het valt toch tegen. Je blijft twijfelen en na wat slapeloze nachten, gesprekken met je studiekeuzeadviseur, decaan, ouders en/of vrienden besluit je te stoppen. Dan is het handig om te weten dat de 1 februari regeling bestaat.

Wat is de 1 februari regeling?
Krijg je voor het eerst studiefinanciering voor hbo of universiteit en stop je in je eerste jaar met je studie? Als je vóór 1 februari je studiefinanciering stopt, worden je studentenreisproduct en aanvullende beurs automatisch een gift. Er is wel een voorwaarde: je mag in hetzelfde studiejaar geen studiefinanciering meer aanvragen voor een opleiding aan het hbo of universiteit. (Bron: duo.nl)

Wat moet je doen om gebruik te maken van de 1 februari regeling?
Als je stopt met je opleiding, schrijf je je uit bij de school of universiteit. De uitschrijfdatum moet je vervolgens aan DUO doorgeven. DUO stopt dan je studiefinanciering. Het volgende stappenplan is daarbij handig:

• Log in op Mijn DUO om de einddatum van je studie door te geven.
• Ga naar ‘Mijn studies en diploma’s’ en kies voor ‘School/Studie’.
• Klik op ‘Wijzig’ achter je huidige opleiding. De rest wijst zich vanzelf.
• Zet je studentenreisproduct stop.
  (Bron: duo.nl)

Gestopt. En dan?
Als je gestopt bent met je opleiding, zit je met een hoop vragen.

• Ga ik weer studeren?
• Welke studie past bij mij?
• Hoe maak ik een goede studiekeuze?
• Hoe ontdek ik welke opleidingen bij mij passen?
• Waar ben ik goed in? Wat zijn mijn kwaliteiten?
• Op welke manier leer ik het beste?
• Wat zijn mijn drijfveren?
• Wat zijn mijn ambities?

Bij Intermijn helpen je graag met het beantwoorden van deze vragen. Neem eens contact op om de mogelijkheden te bespreken. Bel ons of stuur een e-mail! We horen graag van je!